ABŞ və İsrailin İrana qarşı həyata keçirdiyi hava hücumlarında UNESCO-nun Ümumdünya İrsi Siyahısına daxil olanı Çəhəl Sütun Sarayı da ciddi ziyan görüb. İran rəsmiləri 1372-ci ildə tikilmiş və Səfəvi memarlığının ən gözəl nümunələrindən biri olan bu tarixi saraya dəyən ziyana sərt reaksiya veriblər.
Sfera.az xəbər verir ki, İran tərəfi tarixi və mədəni yerlərə edilən hücumların beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu və bütün bəşəriyyətin ortaq keçmişinə təhdid təşkil etdiyini vurğulayıb.
“Bəşəriyyətin ümumi irsi hədəfə alınıb”
ABŞ və İsrailin həyata keçirdiyi hücumlarda təkcə hərbi hədəflərə deyil, həm də bəşəriyyətin ortaq irsinin bir hissəsi olan tarixi tikililərə də zərbə endirilib. Tehrandakı Gülüstan Sarayından sonra, İsfahanın ürəyi və UNESCO-nun Ümumdünya İrsi Siyahısına daxil olan Çəhəl Sütun Sarayı da ciddi ziyan görüb. İran rəsmiləri bildirib ki, İsfahanın tarixi mərkəzi birbaşa hədəfə alınıb və bu da əvəzsiz mədəni sərvətlərin məhv olma təhlükəsi ilə üz-üzə qalmasına səbəb olub. Beynəlxalq birliyə çağırış İran tərəfi, tarixi və mədəni yerlərə edilən hücumların beynəlxalq hüququ pozduğunu və bütün bəşəriyyətin ortaq tarixinə təhlükə yaratdığını vurğulayıb.
Bəyanatda deyilir:
“ABŞ və İsrailin İrana qarşı hücumlarında əsrlərin sınağından keçmiş İsfahandakı Çəhəl Sütun Sarayı da ciddi ziyana məruz qalıb. Bu hücum təkcə bir ölkəyə deyil, həm də dünya mədəniyyəti tarixinə qarşı idi”.
Nəqşe Cəhan meydanı təhlükə altındadır
Dünyanın ən böyük meydanlarından biri olan Nəqşe Cəhan meydanının yanında yerləşən Çəhəl Sütun Sarayı zərif sütunları və tarixi freskaları ilə tanınır. Hücumlar nəticəsində strukturların memarlıq bütövlüyü ciddi şəkildə pozulub. Bölgədən gələn məlumatlar, şok dalğaları və birbaşa zərbələr səbəbindən sarayın ciddi şəkildə zərər gördüyünü göstərir. Sarayın tarixi dəyəri Çəhəl Sütun Sarayı 1610-cu ildə Səfəvi Şahı I Abbas tərəfindən tikilmiş və şahın əyləncə və qəbul mərasimləri üçün nəzərdə tutulub. Sarayın adı fars dilində “qırx” deməkdir və adını 20 incə taxta sütunun əks olunmasından götürür.
Beləliklə suyun əksində bu sütunlar 40-a bərabər görünür. Sarayda həmçinin Yavuz Sultan Səlim və Səfəvi Şahı I Səlim arasında baş verən Çaldıran döyüşünü təsvir edən freskalar da yer alır. Bu freskalar, sarayın ən qiymətli əsərlərindən biri sayılır.
