Yaxın Şərqdə artan hərbi gərginlik region ölkələrinin təhlükəsizlik gündəmini daha da aktuallaşdırıb. Xüsusilə raket və hava hücumları ilə bağlı xəbərlər bölgədə ciddi narahatlıq yaradır. Bu kontekstdə İran istiqamətindən atılan raketlərlə bağlı yayılan yeni məlumat Türkiyə və ümumilikdə region üçün təhlükəsizlik məsələlərinin yenidən müzakirə olunmasına səbəb olub.
İrandan atılan üçüncü raketin Türkiyənin hava məkanında məhv edildiyi bildirilir. Bu barədə Türkiyə mediası məlumat yayıb. Məlumata görə, raket Türkiyə hava məkanına daxil olduqdan sonra hava hücumundan müdafiə sistemləri tərəfindən zərərsizləşdirilib və bununla da mümkün təhlükənin qarşısı alınıb.
Qeyd olunur ki, bu, son günlərdə baş verən ilk belə hadisə deyil. Bildirilir ki, İran tərəfindən Türkiyə istiqamətində 4 və 9 mart tarixlərində də iki dəfə raket atılıb. Həmin raketlərin hər ikisi də havada məhv edilib və Türkiyə ərazisinə düşməsinə imkan verilməyib. Bu hadisələr regionda onsuz da həssas olan təhlükəsizlik mühitinin daha da gərginləşdiyini göstərir.
Məsələ ilə bağlı siyasi şərhçi Heydər Oğuz NOCOMMENT.az-a açıqlamasında bildirib ki, regionda baş verən bu cür hadisələr təkcə hərbi deyil, həm də siyasi mesaj xarakteri daşıyır.
Onun sözlərinə görə, raketlərin Türkiyə hava məkanında məhv edilməsi ölkənin hava hücumundan müdafiə imkanlarının kifayət qədər güclü olduğunu göstərsə də, belə insidentlərin baş verməsi regionda gərginliyin artdığını açıq şəkildə ortaya qoyur:
“Bu məsələ təkcə Türkiyə ilə İran arasındakı münasibətlər çərçivəsində qiymətləndirilməməlidir. Türkiyə NATO-nun üzvü olduğu üçün onun hava məkanına qarşı potensial təhlükə yaranması daha geniş geosiyasi nəticələr doğura bilər. Əgər belə hücumlar davamlı xarakter alsa və Türkiyə ərazisinə real zərər dəysə, bu, kollektiv təhlükəsizlik mexanizmlərinin işə düşməsi məsələsini gündəmə gətirə bilər”.
Ekspert bildirib ki, NATO-nun əsas prinsiplərindən biri üzv ölkələrdən birinə qarşı hücumun bütün alyansa qarşı hücum kimi qiymətləndirilməsidir:
“Bu baxımdan, Türkiyənin hava məkanına yönələn raket təhlükəsi nəzəri olaraq alyansın da prosesə cəlb olunması ehtimalını artırır. Belə ssenari baş verərsə, regional qarşıdurma daha geniş miqyas ala və beynəlxalq səviyyədə yeni hərbi-siyasi gərginlik yarada bilər. Hazırkı mərhələdə hadisələrin daha çox xəbərdarlıq və siyasi mesaj xarakteri daşıdığı ehtimal olunur. Regionda müxtəlif güc mərkəzlərinin maraqlarının toqquşması bu kimi riskləri artırır. Türkiyə kimi strateji mövqedə yerləşən və NATO üzvü olan ölkənin hava məkanına yönələn hər bir təhlükə həm regional, həm də qlobal təhlükəsizlik baxımından diqqətlə izlənilməlidir”.
Ekspertin sözlərinə görə, Türkiyənin raketləri havada zərərsizləşdirməsi ölkənin müdafiə sistemlərinin effektiv işlədiyini göstərir və bu, potensial təhlükələrə qarşı ciddi hazırlığın olduğunu ortaya qoyur:
“Bununla yanaşı, siyasi şərhçi vurğulayıb ki, belə hadisələrin davam etməsi regionda gərginliyi daha da artıra və böyük güclərin prosesə cəlb olunmasına səbəb ola bilər. Buna görə də diplomatik kanallar vasitəsilə gərginliyin azaldılması və mümkün eskalasiyanın qarşısının alınması xüsusi əhəmiyyət daşıyır”.
