Azərbaycan Respublikasının “Hərbi vəzifə və hərbi xidmət haqqında” Qanununa əsasən müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılmış şəxslərin vaxtından əvvəl xidmətdən tərxis olunması və ya geri qaytarılması müəyyən edilmiş hüquqi əsaslarla tənzimlənir.
“Yeni Sabah”ın araşdırmasına əsasən, aşağıdakı hallarda müddətli həqiqi hərbi xidmət qulluqçusu xidməti dövrünü başa vurmadan tərxis edilir:
Səhhətlə bağlı hallar
Hərbi xidmət dövründə xəstəlik və ya xəsarət nəticəsində Hərbi Həkim Komissiyasının rəsmi rəyi ilə dinc dövrdə hərbi xidmətə yararsız, müharibə dövründə məhdud yararsız və ya hərbi xidmətə tamamilə yararsız hesab edilən hərbi qulluqçular dərhal geri qaytarılır.
Ailə vəziyyəti ilə bağlı hallar
Xidmət müddətində hərbi qulluqçunun ailə tərkibində baş verən dəyişikliklər ona möhlət hüququ qazandırdıqda tərxis olunma prosesi tətbiq edilir. Bura xidmət dövründə ikinci övladın dünyaya gəlməsi, baxmağa başqa kimsəsi olmayan I dərəcə əlil ailə üzvünün qalması və ya anasız qalan uşağın təkbaşına himayəyə götürülməsi zərurəti kimi hallar daxildir.
Məhkəmə və hüquqi qərarlar
Hərbi qulluqçu haqqında məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü ilə azadlıqdan məhrumetmə cəzası kəsildikdə və ya çağırışın özünün qanunsuz olması, eləcə də ilk tibbi müayinədə ciddi səhvə yol verilməsi haqqında yuxarı instansiya komissiyasının və ya məhkəmənin qərarı olduqda xidmətə xitam verilir.
Elmi dərəcənin alınması
Hərbi xidmət keçdiyi dövrdə müvafiq elmi şura tərəfindən fəlsəfə doktoru və ya elmlər doktoru elmi dərəcəsi verilən şəxslər qanunvericiliyin tələbinə əsasən vaxtından əvvəl tərxis olunmaq hüququ əldə edirlər.
Geri qaytarılma prosedurunun başlaması üçün hərbi qulluqçu və ya onun qanuni nümayəndələri xidmət edilən hərbi hissə komandanlığına və ya Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin yerli şöbəsinə təsdiqedici sənədlərlə birgə ərizə təqdim etməlidirlər.
Qeyd: Məqalənin hazırlanmasında Azərbaycan Respublikasının “Hərbi vəzifə və hərbi xidmət haqqında” Qanununun 42-ci maddəsinə (Müddətli həqiqi hərbi xidmət hərbi qulluqçularının vaxtından əvvəl hərbi xidmətdən tərxis edilməsi) istinad edilib.
