Azərbaycanda müharibə veteranlarına verilən aylıq müavinətin məbləği uzun müddətdir müzakirə mövzusudur. Hazırda veteranlara ödənilən 80 manatlıq təqaüdün həyat şəraitinə və artan qiymətlərə uyğun olmadığı ilə bağlı fikirlər səsləndirilir. Ekspertlər hesab edir ki, sosial ödənişlər inflyasiya və yaşayış minimumuna uyğun şəkildə yenilənməlidir.
Bəs gələn il veteran pulu artırıla bilərmi?
Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a açıqlama verən iqtisadçı Asif İbrahimov bildirib ki, veteranlara ödənilən vəsait cəmiyyətdə ciddi suallar doğurur:
“Müharibə veteranlarına verilən 80 manatlıq təqaüdlə bağlı həmvətənlərimiz kimi məndə də ciddi suallar yaradır. Məbləğ həddindən artıq azdır. Amma məni düşündürən əsas məsələ yalnız məbləğin azlığı deyil, eyni zamanda bu rəqəmin hansı prinsip və hesablamaya əsasən müəyyən edilməsidir. Bunun hesablama indeksini bizimlə də bölüşsələr təşəkkür edərdim ki, bu 80 manatı necə hesablayıb, layiq biliblər”.
İqtisadçı qeyd edib ki, məbləğin formalaşması ilə bağlı ictimaiyyətə aydın iqtisadi metodologiya təqdim olunmayıb:
“Mənə çox maraqlıdır, bu rəqəm niyə 70 yox, niyə 90 yox, 150 yox, məhz 80 manatdır? Çünki bu məbləğin formalaşması ilə bağlı ictimaiyyətə aydın iqtisadi metodologiya təqdim olunmayıb. Halbuki sosial ödənişlər şəffaf meyarlarla müəyyən edilməlidir”.
Ekspertin sözlərinə görə, beynəlxalq praktikada veteranlara münasibət yalnız simvolik yanaşma üzərində qurulmur:
“İnflyasiya, yaşayış minimumu, sosial rifah göstəriciləri və xidmətin ağırlıq dərəcəsi nəzərə alınır. Azərbaycanda isə veteran ödənişləri uzun müddətdir real iqtisadi dəyişikliklərin tempinə uyğun indeksləşdirilmir.
Veteran statusu sadəcə hüquqi kateqoriya deyil, dövlət qarşısında xidmətin və fədakarlığın göstəricisidir. Bu baxımdan sosial təminat mexanizmləri də həmin statusun cəmiyyət üçün daşıdığı dəyərə uyğun olmalıdır”.
İqtisadçı hesab edir ki, gələcək mərhələdə veteran təqaüdləri ən azı yaşayış minimumuna uyğunlaşdırılmalı və inflyasiya indeksasiyası tətbiq edilməlidir:
“Bu istiqamətdə diferensial sosial dəstək modeli qurulmalıdır. Bu yanaşma həm sosial ədalət prinsipinə, həm də beynəlxalq sosial müdafiə standartlarına daha uyğun olar”.
