Bazar ertəsi, Noyabr 16, 2026
  • Haqqımızda
  • Peşə etikası
  • Media savadlılıq
  • Əlaqə
Gündəm24.az
  • Gündəm
  • Manşet
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Dünya
  • Hadisə
  • Hərbi
  • Qarabağ
  • Elm və təhsil
  • Şou-biznes
  • Kriminal
  • Digər
    • İdman
    • Maraqlı
    • Mədəniyyət
    • Müsahibə
    • Özəl
    • Qərbi Azərbaycan
    • Sağlamlıq
    • DİN
    • CƏMİYYƏT
    • HAVA
Nəticə tapılmadı
View All Result
  • Gündəm
  • Manşet
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Dünya
  • Hadisə
  • Hərbi
  • Qarabağ
  • Elm və təhsil
  • Şou-biznes
  • Kriminal
  • Digər
    • İdman
    • Maraqlı
    • Mədəniyyət
    • Müsahibə
    • Özəl
    • Qərbi Azərbaycan
    • Sağlamlıq
    • DİN
    • CƏMİYYƏT
    • HAVA
Nəticə tapılmadı
View All Result
Gündəm24.az
Nəticə tapılmadı
View All Result

Dərələyəz mahalının Ayısəsi kəndi – qədim tarixi və adı əsrlərdən gələn Azərbaycan yurdu

10/11/2026 10:29
Manşet, Özəl, Qərbi Azərbaycan
819 26
Dərələyəz mahalının Ayısəsi kəndi – qədim tarixi və adı əsrlərdən gələn Azərbaycan yurdu
699
Paylaşım sayı
971
Baxış sayı

Dərələyəz mahalının qədim yaşayış məntəqələrindən biri olan Ayısəsi kəndi keçmiş İrəvan quberniyasının Şərur-Dərələyəz qəzasında, sonralar Keşişkənd (Yeğeqnadzor) rayonunun ərazisində yerləşib. Kənd rayon mərkəzindən təxminən 20 kilometr şimal-şərqdə, dəniz səviyyəsindən yüksək dağlıq ərazidə salınıb. Mənbələrdə kəndin adı Aysəs, Aysayi və Aysası formalarında da qeydə alınıb.

Ayısəsi adı qədim tarixə malikdir. Yazılı mənbələrdə kəndin adı IX əsrdən xatırlanır. Tədqiqatçıların bir qismi bu toponimi qədim türk tayfalarından biri olan Qayı (Kayı) tayfasının adı ilə əlaqələndirir. Bu izaha görə, sözün əvvəlindəki “q” səsinin düşməsi nəticəsində “Qayısəsi” forması zamanla “Ayısəsi” şəklinə düşüb.

Kəndin tarixi abidələri arasında Ayısəsi qalası və eyniadlı məbəd xüsusi yer tutur. Hündür təpənin üzərində yerləşən Ayısəsi məbədi VII–VIII əsrlərə aid edilir. Məbəd 1270-ci ildə bərpa olunub, sonralar Amağu monastırının tabeliyinə keçib və Siyuni mitropolitlərinin yay iqamətgahı kimi istifadə edilib.
Tarixi statistik məlumatlara görə, Ayısəsi kəndində 1873-cü ildə 219, 1886-cı ildə 313, 1897-ci ildə 311, 1904-cü ildə 412, 1914-cü ildə 453, 1916-cı ildə isə 336 azərbaycanlı yaşayıb. 1918-ci ildə kəndin azərbaycanlı əhalisi deportasiyaya məruz qalıb. Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra sağ qalan sakinlərin bir qismi doğma kəndlərinə qayıdıb. 1922-ci ildə kənddə 254, 1926-cı ildə 181, 1931-ci ildə isə 288 azərbaycanlı qeydə alınıb. 1988-ci ildə kəndin azərbaycanlı sakinləri yenidən doğma yurdlarından deportasiya olunublar.

 

Arates Monastery | Vayots Dzor

 

Arates Monastery - Vayots Dzor Region of Armenia

 

Arates Monastery, Arates village of Vayots Dzor Province 23611353 ...

 

Aratesi, armenian monastery, Vayots Dzor Region, Arates village ...

 

Qərbi Azərbaycanda tarixi abidələrimiz – Ayısəsi məbədi ...

Qərbi Azərbaycanda tarixi abidələrimiz – Ayısəsi məbədi Qərbi ...

 

Kəndin adı 1946-cı ildə dəyişdirilərək Qızılgül qoyulub, 1991-ci ildə isə Arates adlandırılıb. Beləliklə, əsrlər boyu Ayısəsi adı ilə tanınan yaşayış məntəqəsinin tarixi adı rəsmi xəritələrdən çıxarılıb.

Bu gün Ayısəsi adı Dərələyəz mahalının tarixi yaddaşında yaşayır. Qədim qalası, orta əsrlərə aid məbədi, türk mənşəli toponimi və sakinlərinin yurd xatirələri ilə bu kənd Qərbi Azərbaycanın zəngin tarixi irsinin bir parçasıdır.

Gündəm24.az

Qərbi Azərbaycan İcması Sumqayıt Nümayəndəliyi

Ramiz İsmayılov

Oxşarxəbərlər

Bu şəxslərin kredit borcu silinir
CƏMİYYƏT

Bu şəxslərin kredit borcu silinir

16/11/2026 18:15
952
Aysun İsmayılova xəstəliyə tutuldu
Manşet

Aysun İsmayılova xəstəliyə tutuldu

16/11/2026 17:56
954
Gülben Ergen Bakı küçələrində görüntüləndi
Manşet

Gülben Ergen Bakı küçələrində görüntüləndi

16/11/2026 17:48
953
Ölkəmizdə ilk dəfə Milli Məşğulluq Forumu keçirilir – FOTO
CƏMİYYƏT

Ölkəmizdə ilk dəfə Milli Məşğulluq Forumu keçirilir – FOTO

16/11/2026 17:34
958
Gələn ildən bank əmanətləri vergiyə cəlb ediləcək
İqtisadiyyat

Gələn ildən bank əmanətləri vergiyə cəlb ediləcək

16/11/2026 17:29
952
“Android” istifadəçilərinin fotolarına görə “Meta” cəzalandırıldı
Manşet

“Android” istifadəçilərinin fotolarına görə “Meta” cəzalandırıldı

16/11/2026 17:02
953

Stay Connected test

  • 24k Followers
  • 99 Subscribers

SON XƏBƏRLƏR

Bu şəxslərin kredit borcu silinir

Bu şəxslərin kredit borcu silinir

16/11/2026 18:15
952
Aysun İsmayılova xəstəliyə tutuldu

Aysun İsmayılova xəstəliyə tutuldu

16/11/2026 17:56
954
Gülben Ergen Bakı küçələrində görüntüləndi

Gülben Ergen Bakı küçələrində görüntüləndi

16/11/2026 17:48
953
Ölkəmizdə ilk dəfə Milli Məşğulluq Forumu keçirilir – FOTO

Ölkəmizdə ilk dəfə Milli Məşğulluq Forumu keçirilir – FOTO

16/11/2026 17:34
958

ÖZƏL XƏBƏRLƏR

  • Özəl
Qərbi Azərbaycanın Kərkibaş kəndi – Göyçə mahalının qədim türk yurdu

Qərbi Azərbaycanın Kərkibaş kəndi – Göyçə mahalının qədim türk yurdu

16/11/2026 08:59
959

Elm və təhsil yolunda – Əhməd Vəliyevin ömür salnaməsi

Elm və təhsil yolunda – Əhməd Vəliyevin ömür salnaməsi

15/11/2026 18:48
1k

Qərbi Azərbaycanın Axura kəndi – Böyük Ağrı dağının ətəyində zəlzələ nəticəsində dağılan qədim yurd

Qərbi Azərbaycanın Axura kəndi – Böyük Ağrı dağının ətəyində zəlzələ nəticəsində dağılan qədim yurd

13/11/2026 09:27
967

Sumqayıtda Əvəz Mahmud Lələdağın həyat salnaməsinə həsr olunmuş sərgi keçirilib-FOTOLAR

Sumqayıtda Əvəz Mahmud Lələdağın həyat salnaməsinə həsr olunmuş sərgi keçirilib-FOTOLAR

12/11/2026 13:32
1.1k

Kateqoriyalar

  • Haqqımızda
  • Peşə etikası
  • Media savadlılıq
  • Əlaqə

© 2025 Gündəm24- Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlər istinad verilmədən götürülə, qanuna zidd olaraq nüsxələnə və başqa yerdə yayımlana bilməz.

Welcome Back!

Sign In with Facebook
OR

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In
Nəticə tapılmadı
View All Result
  • Manşet
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Dünya
  • Hadisə
  • Qarabağ
  • Elm və təhsil
  • Mədəniyyət
  • Hərbi
  • Haqqımızda
  • Peşə etikası
  • Media savadlılıq
  • Əlaqə

© 2025 Gündəm24- Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlər istinad verilmədən götürülə, qanuna zidd olaraq nüsxələnə və başqa yerdə yayımlana bilməz.