İyunun son günlərində Yer kürəsində geomaqnit aktivliyində artım müşahidə olunacaq. Mütəxəssislər bildirirlər ki, güclü maqnit qasırğası gözlənilməsə də, bəzi günlərdə orta səviyyəli təsirlər hiss oluna bilər. Məlumata görə, 26 və 27 iyun tarixlərində geomaqnit aktivliyi nisbətən yüksək olacaq. Bu günlərdə Kp indeksi 3,7 səviyyəsinə çata bilər ki, bu da orta dərəcəli geomaqnit pozuntusu hesab olunur. Xüsusilə səhər və axşam saatlarında təsirin daha cues hiss ediləcəyi qeyd edilir. 28 iyunda aktivliyin tədricən azalacağı və Kp indeksinin 3 səviyyəsinə enəcəyi gözlənilir. 29 və 30 iyun tarixlərində isə Günəş aktivliyinin zəifləyəcəyi, geomaqnit sahəsinin əsasən sabit qalacağı bildirilir. Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, bu göstəricilər təhlükəli səviyyə hesab edilmir və əksər insanlar heç bir narahatlıq hiss etməyə bilər. Bununla belə, meteohəssas şəxslər, yaşlı insanlar, hamilə qadınlar və ürək-damar xəstəliklərindən əziyyət çəkənlərdə bəzi əlamətlər yarana bilər. Bu əlamətlər arasında baş ağrısı, yorğunluq, yuxu pozğunluğu, təzyiq dəyişiklikləri, ürəkdöyünməsinin sürətlənməsi, əsəbilik və diqqət dağınıqlığı yer alır. Həkimlər belə günlərdə qəhvə və energetik içkilərin qəbulunu azaltmağı, kifayət qədər su içməyi, yüngül qidalanmağı və ən azı 7-8 saat yatmağı tövsiyə edirlər. Həmçinin təmiz havada gəzinti etmək və günün ən isti saatlarında uzun müddət birbaşa günəş altında qalmamaq məsləhət görülür.
Kosmik hava şəraitində baş verən dəyişikliklər hər nə qədər planetar miqyasda qlobal fəsadlar törətməsə də, insan orqanizmi üzərindəki bioloji təsirləri hər zaman müzakirə mövzusu olub. Kosmosdan gələn radiasiya və plazma dalğalarının Yerin geomaqnit sahəsini sıxması xüsusilə xroniki xəstəlikləri olan şəxslər üçün riskləri artırır. Həkimlər və mütəxəssislər bildirirlər ki, təzyiq və ürək-damar sistemində qəfil disbalans yaradan bu dövrlərdə vətəndaşların fərdi qorunma tədbirlərinə laqeyd yanaşması bəzən geri dönüşü olmayan ağır fəsadlara yol aça bilər.
Məsələ ilə bağlı NOCOMMENT.az-a danışan tibb elmləri doktoru, professor Adil Qeybulla qeyd edib ki, geomaqnit aktivliyi dövründə xüsusilə qan-damar sistemi həssas olan şəxslər və infarkt riski daşıyanlar maksimum dərəcədə diqqətli olmalıdırlar: “Günəşdə baş verən partlayışlar və kosmik dalğalanmalar Yerin maqnit sahəsini pozduğu zaman bu, insan orqanizmindəki daxili mayelərin və qan dövranının mikrosirkulyasiyasına birbaşa təsir edir. Maqnit qasırğası günlərində qanın özlülüyü artır, yəni qan qatılaşmağa meyilli olur və hüceyrələrin oksigenlə təchizatı zəifləyir. Bu səbəbdən ürək-damar xəstəlikləri olanlar, hipertoniklər və yaşlı insanlar həmin günlərdə qəfil təzyiq sıçrayışları, dözülməz baş ağrıları və aritmiya ilə üzləşirlər. Həmin müddətdə həkim məsləhəti ilə qan durulducu və təzyiq tənzimləyici preparatların qəbulu rejimini dəqiq qorumaq şərtdir. Əks halda, damarlarda spazm və ya tromblaşma prosesi kəskinləşə bilər”.
Professorun sözlərinə görə, qasırğanın özü birbaşa ölümcül olmasa da, yaratdığı kəskin orqanik ağırlaşmalar müəyyən risk qrupları üçün həyati təhlükə daşıya bilər: “Cəmiyyətdə bəzən maqnit qasırğasının insanı birbaşa öldürə biləcəyinə dair səhv təsəvvürlər var. Bu, təbii ki, belə deyil. Amma məsələnin digər tərəfi var ki, qasırğa günlərində insult və infarkt hadisələrinin statistik göstəriciləri digər günlərə nisbətən nəzərəçarpacaq dərəcədə yüksəlir. Yəni əgər insanda ağır ürək çatışmazlığı, beyin qan dövranı pozğunluğu və ya kritik tromblaşma riski varsa, maqnit sahəsindəki dəyişiklik bu xəstəlikləri tetikləyərək ölümcül böhranlara yol aça bilər. Ona görə də meteohəssas və xroniki xəstələr bu günlərdə fiziki gərginlikdən uzaq durmalı, bədəni yoracaq ağır işlər görməməli, sinir sistemini qıcıqlandıran qəhvə, energetik içki və alkoqoldan tamamilə imtina etməlidirlər. Gün ərzində təmiz su qəbulunu artırmaq qanın təbii duruluğunu qorumaq üçün ən effektiv profilaktik addımdır”.
